Een nieuwe
munt
Met grootscheepse campagnes worden de
burgers van de Europese landen er massaal van overtuigd dat
de invoering van de Euro als gemeenschappelijke munt voor ieder
van ons een nieuwe weldaad zal zijn. De "eenmaking
van Europa" -wat dat dan ook moge betekenen- staat voor
de deur, en zal de Europese burger vele voordelen brengen: betalen
met één gemeenschappelijke munt, vrij verkeer
van goederen en diensten, en, minder duidelijk, mogelijk méér
aanzien en invloed en macht van één groots ééngemaakt
Europa op het (politieke) wereldgebeuren.
Maar
mag diezelfde burger daar enige vragen bij stellen?
Werkloosheid
Sedert in de jaren negentig de beslissing viel tot monetaire
eenwording, is er zich in het bedrijfsleven een uitgesproken
schaalvergroting gaan aftekenen in alle Europese landen. Grote
bedrijven en multinationals herdachten hun internationale structuren,
en sloten plaatselijke afdelingen, ook in ons land. Van Renault
tot recent nog Sabena: steeds meer komen duizende gewone burgers
werkloos op straat terecht. Zal deze trend aanhouden? De banksector
kondigt alvast een vergaande personeelsafslanking aan. Stellen
dat dit allemaal de schuld is van Europa en de monetaire eenmaking
zou allicht overdreven zijn, maar het is een feit dat deze instanties
niets hebben ondernomen of gepland om deze crisis te vermijden.
Natuurlijk: mede door de informatica zijn er steeds minder "mensen"
nodig om een financiële transactie af te ronden, maar het
blijft een feit dat het netwerk-geldverkeer daardoor meer dan
ooit toeneemt (en ontsnapt aan het toezicht van een controlerende
overheid, maar dat terzijde). Allicht zal die trend zich doorzetten,
en zijn sluitingen van bankkantoren
in de volgende 5 à 10 jaar onvermijdelijk.
Waar de
werkloosheid stijgt, daalt het welvaartspeil. Zal (of: kan)
de Euro hier kentering in brengen? Nee - waarschijnlijk niet.
Integendeel. Monetaire maatregelen ter bevordering van de werkgelegenheid
kunnen niet meer nationaal
genomen worden, of zijn onderhevig aan de goedkeuring van een
(Europese) overheid, een overheid die zich nog nooit zo ver
van de burger heeft bevonden (ook dat even terzijde).
Nu al werken
in de bouw Portugese kasseileggers, Tsjechische metsers en Poolse
vrachtwagenchauffeurs... dikwijls voor een buitenlandse onderneming.
Verwacht mag worden dat de Euro nog meer kansen zal bieden voor
het importeren van (goedkope?) werkkrachten, waardoor de autochtone
werkloosheid in de komende jaren zal stijgen.
Internationale
betalingen
Het zou vanaf volgende maand gemakkelijker
moeten zijn om internationale betalingen door te voeren. Tenslotte
overspant de informatica de hele wereld. Maar nog
tot medio 2003 zullen extra
kosten worden aangerekend voor betalingen naar of geldopnames
in het buitenland. En wanneer Europa deze week (011128) aan
de banken het verbod oplegde om vanaf dan geen kosten meer aan
te rekenen, reageerden deze prompt met de mededeling dat dit
a) een forse winstderving zou meebrengen, en dat b) hierdoor
het binnenlands geldverkeer
DUURDER zal worden. Hoe kan
de Euro ons voordelen brengen als HIER bij ons om te beginnen
alle diensten duurder worden? (Kijk ook eens na hoe de kosten
voor je gewone bankrekening de voorbije jaren in alle stilte
gestegen zijn !)
Correcties
In tijden van tegenslag beschikte de overheid over mogelijkheid
om de basisrentevoet aan te passen,
en aldus, naargelang het economische klimaat, een regularisering
uit te oefenen op de landelijke economie. Die
mogelijkheid valt weg. Er zijn immers geen monetaire
grenzen meer. En het op Europese schaal doorvoeren van correcties
zal ALTIJD voor bepaalde landen nadelig zijn, en voor andere
meer voordelig dan bedoeld.
Ons land
staat bekend voor de werkkracht en inzet van haar werknemers:
zal dat enthousiasme doodbloeden, wanneer bijvoorbeeld werknemers
in de zuiderse Europese landen dezelfde verloning opeisen, of
gaan wij andersom ook allen "op zijn mediterranees"
in onze arbeidscultuur bijvoorbeeld ook een siesta inbouwen
en "met een Franse slag"
gaan werken?
Speculatie
Ongetwijfeld creëert de Euro voordelen waarvan een buitenstaander
moeilijk de volledige impact kan inschatten: grote bedragen
aan spaarcenten en beleggingen kunnen worden verzameld door
de banken, om op de internationale
geldmarkt nóg grotere speculatieve acties
op te zetten tegen de US-dollar en de Yen bijvoorbeeld. Dat
alles -zal men u wijsmaken- om u nóg hogere rente te
kunnen uitkeren op uw spaarrekeningen...
Democratisch
ingevoerd?
Altijd wanneer er grote belangen op het
spel staan, wordt ervoor gekozen om eventuele tegen-argumenten
niet aan bod te laten komen. Dus heeft de burger voor de Euro
niet mogen kiezen:
er is geen debat geweest, er werden geen argumenten voor en
tegen (!) besproken. De Euro wordt u en mij gewoon opgedrongen,
en de met veel overheidsgeld betaalde campagnes indoctrineren
ons van de vele voordelen die wij gaan mogen verwachten... Behalve
ondermeer in Denemarken, en daar stemden ze tégen, en
vóór het behoud van de Deense Kroon. Daar geen
Euro-perikelen dus.
De KMO's
zullen wel (mee-)betalen
In iedere ondernemersopleiding zit een voorbeeld-balansrekening
en resultaat van wat je als noest werkende zelfstandige kan
verwachten als inkomen voor je geleverde prestaties. Een kleine
zelfstandige (neem een schoenwinkel als voorbeeld) verwerft
een NETTO inkomen van 5 à 600.000 Bef bij een jaaromzet
van 20.000.000 Bef. Gemiddeld bedraagt de nettowinst van een
zelfstandige zaakvoerder zoals bekend 2,7 % (groentewinkels:
1,8 - 2,1 % ). Je kan dit nalezen op de sites van diverse Middenstandsverenigingen.
Ik hoor premier Dehaene nog zeggen, enkele jaren geleden, dat
de omschakeling naar de Euro
de kleine zelfstandige slechts 1 tot
1,5 % zal gaan kosten van zijn omzet zou gaan kosten
(investering in nieuwe machines, opleiding en informatie). Bedoelde
hij "ruim een half jaarinkomen"??? Participatie van
de overheid in deze kosten: geen.
011229 follow-up:
In alle andere landen zorgen de banken voor de
ophaling van de oude munten en bankbiljetten, in
België moeten de KMO's tot 28 februari, gratis en zonder
tegenprestatie, 'voor Bank spelen' (dixit een wakkere KMO-er
begin deze week op TV), en een grote voorraad Euro's in reserve
houden...
(einde follow-up 011229)
Mooie
campagnes
De grootste voordelen bij de invoering van de Euro zijn voor
de banken. Maar dacht u dat ZIJ de kosten betalen voor de promotie
en de bekendmaking aan het publiek? Nee, natuurlijk niet. De
overheid geeft miljoenen uit aan dure promotiecampagnes
op radio en TV, uiteindelijk gefinancierd door de gewone belastingbetaler.
Geen enkel bedrijf slaagt er in de promotiecampagne van een
nieuw product zo door de belastingbetaler te laten betalen...
Brainwashing
"Méér toerisme,
méér internationaal verkeer, gemakkelijker betalen
in het buitenland!" Gigantische
campagnes benadrukken al deze mogelijkheden. En iedereen denkt:
"Nu komen de toeristen, nu komt er geld binnen, nu gaan
we rijk worden". Maar:
er is geen "Euro" méér te bestedendan
voorheen, dus wat anderen hier komen kopen in plaats van in
eigen land, geven Belgische burgers weer elders uit in plaats
van hier in België, en de TOTALE som van bestedingen zal
geen frank hoger zijn. Of gaat u nu meteen twee keer méér
in vakantie in het buitenland? Ja? Dan zal u toch de helft minder
in eigen land kunnen besteden... ?
De politieke
voorstanders
Het heeft ongetwijfeld moeite gekost om de Europese leiders
tot de invoering van de Euro te bewegen. Daartoe was het noodzakelijk
eerst enkele zwaargewichten te overtuigen: de kleintjes volgden
dan wel vanzelf. Dat Tatcher niet wou meedoen, viel even tegen,
maar Frankrijk en Duitsland hebben vooraan stevig aan de kar
getrokken.
En toeval
of niet, maar zodra de Euro er was, werden alle Euro-voorstanders
aan de dijk gezet. Dehaene is bij ons al lang geen
premier meer, Mitterand is een natuurlijke dood gestorven, en
Kohl werd door een "toevallig opduikend geldschandaaltje"
van het politieke toneel verwijderd. Wie is er NU nog (politiek)
verantwoordelijk voor de INVOERING van de Euro? Mission accomplished.
Argumenten
voor één gemeenschappelijke munt?
Als er dan toch één gemeenschappelijke munt moet
komen, waarom schakelen we dan NU niet meteen over op de Amerikaanse
Dollar? Dat is trouwens sowieso al de wereldstandaard
(en dat zal nog lang zo blijven), het gaat alle vormen van monetaire
speculatie tegen (of: was het daar misschien om te doen?) en
er wordt dan een eerste échte stap gezet naar een échte
wereldmunt (de "Mondo").
Denk hierbij aan de vele voordelen voor de derde wereld. Vergeet
ook niet dat de Euro oorspronkelijk als gelijkwaardig aan de
US Dollar werd gecreëerd, maar dat die Euro ondertussen
al 20 % van zijn waarde ten opzichte van de Dollar heeft verloren,
en we zijn nog niet eens écht begonnen!
Alle argumenten
die een redelijk bankier kan bedenken TEGEN de US dollar als
gemeenschappelijke munt, kan elke burger aanhalen als argumenten
TEGEN een Euro ter vervanging van de Belgische frank... Ik
had graag de vriendelijke mening van specialisten terzake gehoord
daarover :-)
Waardevermindering
Niet alleen de Euro, ook zijn voorganger, de
ECU is (was) sinds zijn
invoering, met 40 % in waarde gedaald
ten opzichte van de Duitse Mark. Toen bestonden er
immers nog geen vaste wisselkoersen. Hoeveel méér
zou de waardevermindering niet zijn geweest, indien onze Duitse
vrienden niet elke Oost-Duitse Mark hadden omgeruild voor harde
Westerse Marken?
Chauvinisme
troef
Eén gemeenschappelijke munt, ja,
maar met 72 verschillende bankbiljetten,
want elk land moet zonodig een eigen type bankbiljet hebben.
Georganiseerde valsmunters wrijven zich in de handen: niets
is makkelijker om valse "Italiaanse" Euro's in zovele
andere landen op de markt te kunnen brengen, waar mensen niet
zo vertrouwd zijn met dit geldbeeld. Je mag dan ook verwachten
dat een ernstige overheid er alles zal aan doen om zo snel mogelijk
tot de afschaffing van al die regionale bankbiljettenversies
te komen - of toch maar niet?
Er zijn
in november al zeker zes overvallen
op geldtransporten gepleegd waarbij Eurobiljetten
werden buitgemaakt, naar openlijk verondersteld wordt in opdracht
van de oostblok-valsmunterij-mafia (in Albanië en Kosovo).
Geldautomaten
aanpassen
De vele parkeerautomaten
worden aangepast. Met overheidsgeld
uiteraard. Miljoenen belastinggeld, nogmaals uiteindelijk te
betalen door de gewone burger.
Uitvoer
bevorderen
Een schijnbaar sterk argument vóór de invoering
van een gemeenschappelijke munt is de veronderstelde impact
op de uitvoermogelijkheden van ons land: makkelijke betalingswijzen
vereenvoudigen de internationale handel.
Ongetwijfeld waar, maar laat geen enkele meubelmaker zich wijsmaken
dat men bijvoorbeeld in Duitsland op Belgische stoelen zit te
wachten. Of laat geen enkele Duitse wijnmaker geloven dat men
in Frankrijk op Duitse wijnen zit te wachten...
Een omgekeerd
effect zou éérder het gevolg kunnen zijn: grote,
internationale bedrijven laten hun productie goedkoop in derde-wereldlanden
maken, en voeren die dan massaal in Europa in. De kledingindustrie
heeft niet gewacht op de Euro om dit procedé toe te passen,
anderen zullen volgen. Met -nogmaals- een toenemende
werkloosheid hier als gevolg.
Zwart
geld
Toegegeven, het was al moeilijk om grote
kapitalen te plaatsen. Nu is er helemaal geen probleem meer:
drugsgeld
verdiend in Italië kan ongetwijfeld zonder problemen door
criminelen in Nederland of Luxemburg worden witgewassen...
011206
follow up:
Eerder toevallig werd hier "Italië" vermeld.
Net vandaag blijkt het voorstel tot invoering van een internationaal
aanhoudingsbevel niet door te gaan omdat dat land (als énige!)
zijn veto stelde... (14 voor, één tegen). Iedereen
vraagt zich af waarom? Uiteindelijk
draaide Berlusconi toch bij, waarschijnlijk in het besef dat
het varkentje nooit zo heet gewassen wordt, als het op de tafel
komt...
(einde follow up 011206)
Sociale
onrust
Dit is een merkwaardig argument. Spaanse ingenieurs kunnen nu
gemakkelijk vergelijken hoe hoog de lonen van hun Belgische
of Noorse collega's liggen, voor 'hetzelfde' werk. Moeilijker
zal het zijn om uit te leggen dat de werkdruk in sommige landen
ook hoger kan zijn, en dat daardoor een
verschil in verloning gerechtvaardigd is? En omdat
de werksituatie toch altijd anders is in Portugal dan in Noorwegen,
of anders in Turkije dan in Nederland gaan we in Europa merkwaardige
bewegingen krijgen: óf iemand wil beter betaald worden,
óf hij wil naar een andere lidstaat... Een verschijnsel
dat zeker nadere aandacht verdient in de loop der komende jaren.
De zwakke
Euro
Engeland doet dus -voorlopig- niet mee met de Euro. Begin van
de jaren negentig koste één Britse Pond ongeveer
52 Bef. Nu is dat pond 'gestegen' tot 72 Bef. Niet slecht voor
deze munt die traditioneel niet tot de sterkste munten behoorde.
Daarom lijkt het mij logischer dat niet het Pond er op is vooruit
gegaan, maar wel dat de gezamelijke waarde van overblijvende
munten er feitelijk op achteruit
is gegaan...
011229 follow
up:
De beurs van Brussel
Onze beurs kende dit jaar opnieuw een
achteruitgang, nu al voor
het derde opeenvolgende jaar. En dat was geleden
van 1948. Dit is te wijten aan de invoering
van de Euro, aldus een radio-nieuwsbulletin op 29
december 2001 op BRT 1, 02u00. De gegeven verklaring luidde:
Belgische beleggers verkiezen buitenlandse aandelen, terwijl
buitenlandse beleggers niet naar België komen (gezien de
faillissementen van bedrijven als L&H en andere)...
(einde follow up 011229)
Geldontwaarding
De meeste economen zijn het erover eens dat geldontwaarding
te wijten is aan o.a. een toenemend geldverkeer. Dit hangt zeker
ook samen met de zogenoemde 'virtuele geldcreatie' door de financiële
instellingen.
Kort
gezegd: wanneer een bank voor 1.000.000 speciën ontvangt
(als spaarcenten van haar klanten bijvoorbeeld, als "chartaal"
geld), dan mag zij dat als een soort borg gebruiken om voor
10 maal méér, of 10.000.000 'virtueel' geld uit
te lenen. Dat komt omdat dat virtuele geld in de praktijk toch
nooit cash wordt opgenomen, maar bijvoorbeeld alleen maar als
een getalletje op de rekening van een andere particulier verschijnt
("giraal" geld), die het gebruikt om de aannemer van
zijn nieuwgebouwde woning mee te vergoeden, die dat dan weer
als een getalletje op zijn rekening krijgt. Er wordt, met andere
woorden, niet meer effectief met munten en bankbiljetten betaald.
Deze 'geldcreatie'
vermeerdert de totale geldomloop
echter wel dramatisch , wat onvermijdelijk tot geldontwaarding
leidt, bijvoorbeeld in de vorm van inflatie. Welnu, blijkbaar
heeft er niemand nog bij stil gestaan dat deze vormen van geldcreatie
nu ongebreideld mogelijk zijn (want: géén controle:
waar ergens in Europa zitten de veronderstelde reserves?). En
het is nog maar zeer de vraag of andere landen niet van de mogelijkheid
zullen gebruik maken om effectief een beetje méér
geld bij te creëren, in zo'n grote Europese pot valt dat
immers nauwelijks op... Behalve dan dat we zeer snel een flinke
geldontwaarding mogen verwachten, met als gevolg daarvan weer
stijgende prijzen, en de spiraal is al begonnen. Beleg
daarom nu in Britse Ponden, zolang het nog kan, of
beter nog: in Zwitserse franken:
je zal je kapitaal zien stijgen de volgende jaren...
Nog meer
verdienen
Vroeger werkte een schoenmaker een hele dag aan één
paar schoenen. Hij verdiende daarmee zijn dagloon. Nu worden
schoenen machinaal gemaakt, één paar in 360 productie-seconden.
De prijs van schoenen is echter niet in verhouding gedaald.
Vroeger kon je met een Eurocheque betalen. Maar dat vraagt te
veel 'handwerk' voor de bank om een betaling te registreren.
Dat moet dus 'ontmoedigd' worden. Vanaf 1 januari wordt de
Eurocheque-garantie van 7.000 Bef dan ook afgeschaft.
Zei u 'ontmoedigen'? - mijn bank weigert van oktober al om nog
nieuwe Eurocheques ter beschikking te stellen. Het was nochthans
gemakkelijk voor iemand die slechts sporadisch een cheque uitschrijft,
bvb om een onderhoudsbeurt in de garage te betalen, of gewoon
om als 'reserve' op zak te hebben...
Electronisch
betalen
Je Protonkaart opladen: het risico voor kaartverlies ligt nu
volledig bij de klant: de bank heeft de centen binnen lang vóór
ze uitgegeven zijn.
